در یک خبر خوش(!) اعلام شد که هزینه ارسال پیامک (SMS) �?ارسی به 89  کاهش یا�?ت و به جهت پاسداشت زبان �?ارسی، پیام کوتاه انگلیسی نیز به 222 ا�?زایش یا�?ت! جالب آنکه نمی دانم کجای این کار کاهش هزینه است. پیام های �?ارسی که عملا در موقع ارسال دوبرابر می شوند و هنوز کاهش قیمتی واقعی نمی بینیم، انگلیسی هم که ا�?زایش یا�?ته است. جالب تر آنکه قول یکی کردن پیام �?ارسی و نیز مشاهده آن روی همه گوشی های تل�?ن همراه هم به آینده موکول شده است. ماجرای تعیین قیمت پیام کوتاه هم داستانی شده است. ماجرای موبایل در کشور از آن جالب تر!
چندی پیش اعلام شد، تعر�?ه واردات گوشی تل�?ن همراه با هد�? حمایت از تولید داخل ا�?زایش می یابد. تولید داخل!؟ نداشتیم، نتیجه: قاچاق گوشی ا�?زایش پیدا کرد. مخابرات هم اعلام کرد گوشی ها را ثبت می کند، ثبت آنهمه اطلاعات!؟ پس از مدتی اعلام شد که سخت ا�?زار مناسب برای ذخیره اطلاعات همه گوشی ها وجود ندارد و دولت تقاضای بودجه از مجلس کرد برای تامین این هزینه. نتیجه: به دلیل عدم وجود تولید کننده قوی داخلی، پس از مدتی تعر�?ه واردات کاهش پیدا کرد اما بازار قاچاق همچنان داغ است!
در مورد پیام کوتاه نیز گویا قرار است همین قصه تکرار شود.
با وجودیکه عمده کارشناسان و از جمله سازمان حسابرسی کشور معتقدند هزینه ارسال پیام کوتاه به دلیل است�?اده کم از پهنای باند، غیر همزمان بودن و است�?اده از کانالهای خالی، به نسبت قیمت مکالمات باید چیزی در حدود 20 الی 30 ریال باشد (تازه به نسبت مکالمات، هزینه واقعی شاید از این هم کمتر باشد)، مخابرات به دلیل آنکه یکی از محل های اصلی درآمدی خود را پیام کوتاه می بیند، نه تنها به کاهش قیمت تن نداد، بلکه در اقدامی عجیب آنرا نیز ا�?زایش داد. آیا ا�?زایش قیمت پیام کوتاه انگلیسی واقعا با هد�? پاسداشت زبان �?ارسی است و آیا این راه درستی است و خدای نکرده اهدا�? مالی در پشت این قضیه پنهان نیست؟ ا�?زایش درآمد های مخابرات و داغ کردن بازار گوشی های موبایل پشتیبان �?رمتهای �?ارسی! آیا درست است که هزینه ارتباطات را وابسته به محتوی دانست؟ آیاپس از آن به ذهن دوستان مخابراتی نمی رسد که پس �?ردا برای پیام کوتاه های لطی�?ه، شعر، تبلیغ یا تبریک هزینه اضا�?ه ای بگیرند!؟   به نظر شما این قصه تا کجا ادامه پیدا می کند، ایند�?عه کی و کجا وزارت ICT متوجه اشتباه خود می شود؟ برای اصلاح آن باز کدام راه حل خلاقانه را بکار می گیرد تا مشکلات را برطر�? کند و ...؟
همین!

پيمانکار ها و �?روشنده هاي کالا و خدمات را از جنبه مشتري مداري مي توان به گروه هاي زير تقسيم کرد، اين 3 گروه نماينده اي از يک طي�? هستند و مي توان در ميان آنها هم دسته بندي هاي کوچک تري نيز انجام داد.  (اين تقسيم بندي در مورد شرکتهاي نرم ا�?زاري نيز چنين هست):
1- شرکتهاي مشتري ندار!: اين شرکتها، به جاي اهميت به مشتري، به خود يا محصول خود اهميت مي دهند. معمولا پس از �?روش، مشتري متوجه مي شود که در يکي از حوزه ها بدون دليل مشکلي وجود دارد، براي مثال با وجوديکه پول واقعي نرم ا�?زار را پرداخته است، محصول با کي�?يتي دريا�?ت نکرده است،  در زمان مناسب به نياز خود نرسيده است و يا برخورد قابل احترامي به وي داده نشده است.اينجا است که مشتري ناراضي خواهد شد. شرکتهاي مشتري ندار، يا سياست "بزن در رو" را پيش گر�?ته اند و مهم نيست که محصول متناسب با نياز مشتري را دريا�?ت کنند يا اينکه از روي ناآگاهي اينگونه عمل مي کنند که در دراز مدت در جذب مشتري دچار مشکل خواهند شد.

2- شرکتهاي اولترا مشتري مدار: اين شرکتها، که در طي�? ديگر گروه وجود دارند، بيش از آنچه قابل انجام و منطقي است به مشتري سرويس مي دهند. هد�? اين شرکتها اين است که يا از طريق ارائه سرويسهاي �?وق العاده، مشتري را به خريد هاي جديد ترغيب کنند و يا از روي کم تجربگي و يا کوچک بودن، هزينه هاي مشتري مداري را درک نکرده اند که در دراز مدت به دليل عدم سود آوري، قادر به ادمه چنين روندي نخواهند بود. نمي شود که با هد�? مشتري مداري، قيمت تمام شده محصول را در نظر نگر�?ت، نمي شود به سبب اغراق در مشتري مداري، سود و زيان شرکت را در نظر بگيرند.
3- شرکتهاي مشتري مدار: اين شرکتها که در حد وسط طي�? قراردارند، هم محصول مناسبي توليد مي کنند هم در زمان درست، با مجموعه اي کامل از خدمات و پشتيباني ها ارائه مي کنند و هزينه واقعي اين شيوه کار را هم دريا�?ت مي کنند.اين شرکتها، مشتري مداري را نه الزاما به دليل �?روش بعدي و يا مشتريان جديد انجام مي دهند، بلکه مهم آن است که مشتري جاري خشنود باشد و سرويس کامل را دريا�?ت کند و جذب دوباره مشتري در درجه دوم اولويت است. در دراز مدت اينگونه شرکتها مو�?ق تر از دو گروه قبلي هستند، چرا؟ چون اولا تلاش خود را در جهت رضايت مشتري قرار داده اند، هم سود و زيان خود را در نظر گر�?ته اند. �?کر مي کنم مشتري خوشحال تر خواهد بود اگر بدان شما 5 سال به وي خدمات ارائه مي کنيد تا آنکه يک ماه خدمات �?وق العاد بگيرد و بعد با يک شرکت تعطيل شده مواجه باشد!

در بخش بعد ، به نقش کار�?رما يا خريدار در �?رآيند مشتري مداري اشاره خواهم کرد.
همين!

یکی از مشکلات مشتری مداری، چنانچه چنیدن بار به آن اشاره کرده ام، سوء تعبیر هایی است که از این واژه می شود هم در نزد پیمانکار و مشتری هم در نزد کار�?رما و �?روشنده. بگذارید به چند مورد اشاره کنم:
- �?روشنده مشتری مداری را در یک حوزه ، از حوزه های تعری�? شده، می داند: برای مثال در زمان اجرای طرح تکریم ارباب رجوع در سازمانهای دولتی با هد�? مشتری مداری، در لابی ساختمانهای دولتی، مبلمان آنچنانی چیدند و تلویزیون پلاسما ، روزنامه های روز و چایی و ... را در اختیار ارباب رجوع قرارداند، اما در نوع ارائه خدمات، کاهش زمان و هزینه انجام خدمات و ارائه سرویسهای مناسب تر به ارباب رجوع هیچ کاری انجام نشد. طبیعی است که بازهم در نهایت مشتری راضی به خانه بر نمی گشت. مطمئنا مشتری ترجیح می داد که در زمان کوتاه تری به خدمات دست پیدا کند تا اینکه روی مبل بنشیند.
- مشتری، مشتری مداری را با ارائه خدمات رایگان اشتباه می گیرد.بدین معنی که مشتری توقع دارد به بهترین سیستم، در مناسب ترین زمان، با کاملترین خدمات دسترسی پیدا کند اما هزینه آن را نپردازد. طبیعی است که این معادله سازگار نیست و نه مشتری نه �?روشنده راضی نخواهند بود. برخی مواقع شما باید پول بیشتری بپردازید تا به خدمات بیشتر و بهتری دست پیدا کنید. دقت کنید هیچ ارزانی بی حکمت نیست!

-مشتری مداری، م�?هومی برای جذب مشتری جدید نیست! یعنی شما به این مشتری خدمات نمی دهید که باز به وی یا شخص دیگری سیستم جدیدی ب�?روشید، بلکه هد�? آن است که به همین مشتری جاری خدمات بدهید، جذب مشتری جدید، در درجه بعدی است.
-مشتری مداری، باعث جا ا�?تادن یک نام و "برند" Brand تجاری می شود و نه بالعکس. بعضی وقت ها شرکتها و نامهای بزرگ و مشهور، چون �?کر می کنند به اندازه کا�?ی بزرگ هستند و معرو�? احتیاجی به رعایت حقوق مصر�? کننده ندارند، در حالیکه به نظر من مشتری آگاه ترجیح می دهد از شرکتهای کوچکتر و ناشناس تر خرید بکند اما محصول با کی�?یت و سرویس خوب و کامل دریا�?ت کند.
- مشتری مداری با برده داری مشابه نیست. برخی مواقع خریداران با چماق کردن واژه مشتری مداری از �?روشنده توقع دارند که مانند یک برده به همه نیازهای آنان سریع پاسخ دهد و هر کاری که آنها لازم داشتند را انجام دهند، حتی اگر در محدوده �?عالیت آنها نباشد. در این زمان حتی اگر شما در چارچوب محصول خودتان بسیار خوب عمل کنید، چون همه نیازهای مشتری را پاسخ نداده اید ، شما را به عدم ر�?تار درست با مشتری متهم می شوید و در نهایت مشتری شما ناراضی خواهد بود!
-...

مطمئن هستم، مواردی از این دست بسیار هستند که باعث بروز مشکلات بین دو طر�? می شوند. مساله ای که بارها به آن اشاره کرده ام. بخش بعد این نوشته ها، به طبقه بندی شرکتها از دیدگاه مشتری مداری اختصاص خواهد داشت.
همین!

در مطلبي اين سوال را پرسيده بودم که مشتري مداري را تا کجا بايد ديد، از نگاه پيمانکار  مشتري مداري تا کجا است و تا کجا بايد به مشتري سرويس داد  و از نگاه کار�?رما ببينيم که چه توقعاتي را مي تواند داشته باشد و چه توقعاتي را نمي تواند. (اينجا)
برخي از دوستان، از جمله مجيد سليمي عزيز، نظر داده بودند که شايد بايد اين را نامحدود ديد و هر آنچه از دست پيمانکار بر مي آيد را براي کار�?رما انجام داد. برخي ديگر هم به ت�?اوت ر�?تار داخل گروه و بين گروه و خارج از آن اشاره کرده بودند. به نظر من همه نظرات، نظرات درستي است، چرا؟ چون بسته به موضوع کار و نحوه تعامل با مشتري مي توان از هرکدام از اين روشها است�?اده کرد.
اما ...
براي اينکه نگاه خودم را داشته باشم، مطلبم را در چند بخش تقسيم خواهم کرد. ابتدا بگذاريد حوزه هاي مشتري مداري را از ديدگاه شخصي خودم در شرکتي نرم ا�?زاري ت�?کيک کرده و بررسي کنم که در هر حوزه چه ملاحظاتي بايد مد نظر قرار گيرد.

اين حوزه ها عبارتند از :
- محصول : مشتري بايد از شرکتي نرم ا�?زاري توقع محصولي خوب و با کي�?يت داشته باشد . خوب بودن يک نرم ا�?زار هم بسته به ملاک هاي دروني و بيروني مت�?اوت است و براي هر حوزه و هر نياز خاص خود است ملاک هايي نظير صحت، توانمندي، قابليت گسترش، قابليت نگهداري، کاربري ساده، کارايي، جامعيت، قابليت است�?اده مجدد، سازگاري، سادگي تست و .... از اين جمله ملاک هاست.
-قيمت: مشتري بايد قيمت واقعي يک محصول را بپردازد. گران �?روشي، ناقض مشتري مداري است، همانگونه که ارزان �?روشي هم در نهايت، به ضرر مشتري است.
-زمان: مشتري بايد محصول خود را در زمان مناسب دريا�?ت کند. اگر ديرکرد در تحويل سيستم داشته باشيم، حقوق مشتري ضايع شده است.
- جامعيت خدمات : مشتري بايد توقع داشته باشد که در حوزه اي مشخص همه گونه خدمات مرتبط را دريا�?ت کند. براي مثال اگر نرم ا�?زاري خريد، بتواند روي آن سخت ا�?زار، خدمات ورود داده، ميزباني �?ضا، نگهداري، راهبري و ... را هم از شرکت �?روشنده داشته باشد.
-نوع برخورد: مشتري حق دارد که متوقع باشد که به نيازهايش خوب گوش داده شود، به آنها احترام گذاشته شود و در سيستم ها لحاظ گردد، برخورد خوب با وي بشود و از برخورد هاي تحقير آميز، تمسخر آميز، بي ادبانه و گستاخانه، دروغ، خيانت در امانت، ا�?شاي رازها و اطلاعات وي و خل�? وعده و ... در رابطه اش با پيمانکار خبري نباشد.

چهار حوزه �?وق، شامل موارد متعدد و مهمي است که شايد، در تضاد با يکديگر باشند، براي مثال خدمات تکميلي باعث مي شود هزينه پروژه زياد تر شود، يا اينکه اگر مشتري در زماني سريعتر از زمان واقعي نياز به نرم ا�?زار خود داشته باشد هم ممکن است برخي پارامترهاي کي�?ي سرسري گر�?ته شود و آنطور که شايسته است به آن توجه نشود يا از سوي ديگر مشتري نخواهد هزينه واقعي سيستم را بپردازد (اصطلاحا ارزان بخرد) که در نتيجه شايد بخشي از کي�?يت نرم ا�?زار و يا خدمات تکميلي آن از بين برود.
در مطلب آتي، رابطه اين چهار حوزه را با يکديگر و دسته بندي شرکتها از اين لحاظ را بررسي خواهم کرد.
همين!

یکی از نقش های مهم در طراحی نرم ا�?زارها، نقش مشتری (Customer Role) است. این نقش علی الخصوص در روشهای توسعه تدریجی (Incremental Methods) و روشهای چابک (Agile Methods) مانند برنامه نویسی کرانه ای (XP: Extreme Programming)  پررنگ تر و برجسته تر است. بازیگر نقش مشتری موظ�? است که در غیاب مشتری، نقش وی را به عهده داشته باشد و از دیدگاه وی به مساله �?کر کرده، نیازها را به گروه طراحی و پیاده سازی مشتری منتقل کند
اغلب دیده ام در پروژه هایی که مشتری حضور �?عال و مستمری ندارد و یا مدیر پروژه، برای این نقش پیش بینی نکرده باشد، محصول نهایی پروژه با نیاز مشتری انطباق نداشته و حجم تغییرات بعد از تحویل زیاد خواهد بود.این مساله حتی ممکن است به شکست پروژه و یا عدم است�?اده از نرم ا�?زار نهایی منجر شود.
در پروژه های عام که قرار است یک Package برای گروهی از مشتریان مورد است�?اده قرار گیرد، پیدا کردن یک یا چند �?رد برای بازی کردن نقش مشتری بسیار مهم است. چون معمولا در این پروژه ها به دلیل عدم وجود مشتری واقعی، امکان انحرا�? از مبانی طراحی پروژه وجود دارد.
نقش مشتری را چه کسی می تواند بر عهده گیرد؟ به جز خود مشتری واقعی به نظر من، اشخاصی که با �?رآیند تولید نرم ا�?زار و �?رآیند ها و محیطی که نرم ا�?زار قراراست در آن است�?اده شود به خوبی آشنا باشند، دقیق و نکته بین بوده و بتوانند نیازهای مشتریان واقعی را حدس بزنند و یا از روی تجربه و یا از روی مشاهده عملکرد مشتری واقعی تشخیص دهند اشخاص مناسبی هستند(لزومی به متخصص بودن در زمینه تولید نرم ا�?زار برای این نقش وجود ندارد). در یک پروژه بسته به دامنه و ابعاد پروژه ممکن است که بیش از یک ن�?ر نقش مشتری را بر عهده بگیرد و یا در طی �?رآیند پروژه این نقش به اشخاص مت�?اوتی محول شود.
به نظر من یک مدیر پروژه خوب باید ا�?راد مختل�? را برای اعطای این نقش آزمایش نموده و یک یا چند �?رد مناسب را بسته به دامنه پروژه انتخاب نماید. همچنین وی می تواند  در یک نظام گردشی اعضای مختل�? تیم طراح و پیاده ساز خود را در این نقش قرار دهد تا آنها بتوانند نرم ا�?زار را نه از نگاه تولید کننده بلکه از نگاه مصر�? کننده مشاهده کرده و نقاط قوت و ضع�? آن را دریابند. این مساله به آنها کمک خواهد کرد که در ادامه پروژه در نقش تحلیل گر، طراح یا توسعه دهنده، نرم ا�?زار مناسب تری را پیاده سازی نمایند. 

همین!

برخی مواقع، وقتی با تماس یک مشتری و یا در یک جلسه ارائه محصول نرم ا�?زاری، اعتماد اولیه حاصل می شود، ات�?اق جالبی می ا�?تد: مساله از اندازه واقعیش توسط �?روشنده و یا خریدار بزرگ تر می شود و حیطه های دیگری را هم درگیر می کند که مبنای صحبت اولیه نیست. برای مثال مشتری در مورد خرید یک سیستم تل�?ن گویا تماس گر�?ته است، وقتی از سیستم شما خوشش آمد، شما سیستم را بزرگ می کنید و چیزهایی که در نیاز واقعی و اولیه مشتری هم نبوده است به آن اضا�?ه می کنید، قابلیت هایی که سیستم شما دارد امامورد نیاز مشتری نیست. یا اینکه در جلسه ای در مورد سیستم مدیریت ارتباطات مشتریان خود صحبت می کنید، اما مشتری نیازهای دیگری را در حوزه نرم ا�?زار مطرح می کند که شاید اصلا در دامنه چنین سیستمی تعری�? نشود، بلکه یا در اولویت های مشتری است یا اینکه در همان جلسه به ذهنش خطور می کند و آن را مطرح می کند. اصطلاحا این کار را بزرگ کردن مساله می نامم.
در نگاه اول شما-به عنوان �?روشنده نرم ا�?زار- از این قضیه خوشنودید، در شکل اول �?کر می کنید که سیستمی کامل در اختیار دارید که می تواند برای مشتری جذاب باشد و شاید در خرید بهتر از نرم ا�?زار شما ترغیب شود. در شکل دوم هم �?کر می کنید که چه خوب، اعتماد مشتری جذب شده است و نیازهای دیگرش را هم به شما می گوید ...
اما ...
از نگاه من این یکی از آ�?ت های ارائه محصول و ارتباط با مشتری است. چرا؟ چون در شکل اول، نرم ا�?زار ممکن است از نظر مشتری شما، بزرگ تر از نیازش باشد و از آن بترسد و یا �?کر کند نرم ا�?زار برایش گران تمام خواهد شد و بنابراین شاید نرم ا�?زار شما را انتخاب نکند. در شکل دوم هم ممکن است مساله آنقدر بزرگ و نامرتبط باشد که آن را از نظر امکان سنجی اجرا ساقط کند.
لذا اگرچه مشکل است اما توصیه می کنم به اینکه اولا نرم ا�?زار را به همان اندازه ای که می خواهد در اختیارش قرار دهید و اضا�?ه کردن امکانات جدید را به زمان دیگری موکول کنید و دوما تلاش کنید مشتری را محدود کنید به سیستمی که مایل به �?روش آن هستید و از ا�?زودن سیستمهای دیگر در �?از اولیه به سیستم موجود خود بپرهیزید. مخصوصا اگر یک بسته نرم ا�?زاری عمومی (Package) برای �?روش گذاشته اید.
همین! 

در پروژه اي کارمان با يک شرکت سخت ا�?زاري گير کرد که براي مشتري کاري را انجام داده بودند، مشکل آنجا شد که نرم ا�?زارمان در شرايط عادي کار مي کرد، روي سيستمها ي خودمان يا در محل مشتري، ولي وقتي آن را با محصول آن شرکت همراه مي کرديم، مشکلات شروع مي شد، هر چقدر بچه ها تلاش کردند مو�?ق نشدند اين مشکل را حل کنند، بررسي ها نشان مي داد که در ظاهر مشکل از عدم هماهنگي با آن دستگاه  سخت ا�?زاري خاص است. جلسات اوليه هماهنگي در ظاهر خوب پيش مي ر�?ت و طر�? مقابل،  مسؤوليت ها و مشکلات سيستم خودش را مي پذير�?ت، اما به مشتري �?يدبک هاي ديگري داده مي شد، اينکه مشکل مال نرم ا�?زار است و آن شرکت در آن قضيه بي مشکل! و ما هم غا�?ل از اينکه چرا اين شرکت اينگونه برخورد مي کند، که جاي سوال داشت اين دو رويي.
تا اينکه از کانالي نا خواسته و کاملا تصاد�?ي متوجه شديم که آن شرکت سخت ا�?زاري محترم، همکار و Partner يکي از شرکتهاي نرم ا�?زاري توليد کننده محصولي مشابه با محصولات ما است! و گويا اين مشکل براي حذ�? رقيب (يعني ما) به صورت تعمدي ايجاد مي شود.
وقتي گزارش اين مساله به من داده شد، شديدا يکه خوردم، اينکه يک شرکت چقدر مي تواند غير حر�?ه اي باشد که براي مو�?قيت همکارش ، حاضر شود با اخلال در يک پروژه ، رقيب را خراب کند، اينکه در نهايت حتي در صورت شکست پروژه، ضرر ما در مقابل مشکلات پيش آمده براي مشتري آنقدر ناچيز است که اصلا در حساب نمي آيد. آيا بي اعتماد کردن مشتري به محصولات نرم ا�?زاري، زيان رساندن به وي به خاطر عدم کارکردن پروژه و در نهايت ايجاد تنش در دل سازمان مشتري به اين مي ارزد که يک ن�?ر هواي همکار ديگرش را داشته باشد. شايد تجارت و کسب و کار بي رحم باشد و درعالم رقابت، همه اين نوع تباني ها، جنگ ها و اخلال ها در کار ديگران مجاز، اما آيا اخلاقي است؟ شک ندارم که نيست. دلخور نيستم از اين برخورد که شايد در دنياي تجارت مرسوم باشد، ناراحتم از عدم رعايت اخلاق حر�?ه اي که در نهايت همه را متضرر مي سازد.
همين!

اگر خاطرتان باشد در آغاز هزاره سوم، مشکلي جهان را تهديد کرد به نام مشکل سال 2000 يا Y2k : Year 2000 Problem که ناشي از آن بود که طراحان نرم ا�?زارهاي قديمي �?قط دو رقم براي نگهداري سال در نظر گر�?ته بودند و به ص�?ر شدن اين دو رقم، بسياري از اين سيستمها دچار مشکل مي شد و اختلالات جدي در آنها رخ مي داد. اگر يادتان باشد پشت اين قضيه، چنان بازار شايعات و يک کلاغ، چهل کلاغ داغ بود که برخي �?کر مي کردند با اين مشکل، کل جهان به هم خواهد ريخت و آخر الزمان �?را خواهد رسيد، کلي �?يلم و سريال هم در اين مورد ساخته شد و ... باز هم اگر �?راموش نکرده باشيد، به خاطر خواهيد آورد که از چند سال قبل از رسيدن به لحظه تحويل سال 2000 همه کشور هاي غربي تلاش ويژه اي را براي ر�?ع اين خطا در سيستمهايشان بکارگر�?تند تا دچار مشکل نشوند و اين تلاش ها نتيجه داد و سال 2000 تحويل شد و مشکل جدي حادي دنيا را �?را نگر�?ت.
اين روزها بحث تغيير واحد پول رايج کشور و حذ�? چند ص�?ر از آن مطرح است، به شکلي که حتي رئيس بانک مرکزي هم چندي پيش واکنش نشان داد و از تشکيل کارگروهي براي بررسي همه جوانب اين قضيه و مطالعه مزايا و معايب آن خبر داد، هر چند انجام اين تغيير در آينده نزديک را غير ممکن دانست.
نمي دانم در اين کارگروه ، نرم ا�?زاري ها هم هستند يا نه، يا حداقل نظر آن ها را هم مي پرسند يا خير؟ همين را مي دانم که اگر درست دقت نکنند، ممکن است اين مساله به مشکلي نظير Y2K   مبدل شود و باعث شود همه سيستمهاي مالي، بانکي ، تجارت الکترونيک، و.... دچار مشکل شود، آنهم مشکلاتي بسيار بزرگ که اقتصاد دولتي و خصوصي کشور را دچار بحران خواهد کرد. اميدوارم قبل از اينکه دولت تصميم ناگهاني در اين زمينه بگيرد لااقل چند سالي براي توليد کنندگان نرم ا�?زار �?رصت بگذارند که در نرم ا�?زارهايشان تغييرات لازم را اعمال کنند. اميدوارم مانند تغيير ساعات رسمي کشور، چند روز قبل از اجرا يادشان نيا�?تد که بقيه را هم خبر کنند که اگر خبر ها را دنبال کرده باشيد، در آن ات�?اق کلي از سيستم هاي نرم ا�?زاري دچار مشکل شد(برداشت ها انبوه از ATM ها و کلاهبرداري از اين طريق به خاطر اختلا�? ساعت يادتان هست؟) اميدوارم ...
نگوييد آرزو بر جوانان عيب نيست که ديرزماني است آرزو کردن برايم عيب شده است!اگر هم هنوز رسما عيب نشده باشد، سالهاست خودم را دلخوش به "آرزو" نکرده ام.
همين!